AMED – Aktivîstên Ekolojîst têkildarî şewata li herêmê ku dom dike axivîn û diyar kirin ku bi şewatê dixwazin cezayê topyekun pêk bînin. Serokê Şaxa ÎHD’a Amedê Racî Bîlîcî xwest dimildest mudaxileyê şewatê bikin.
Leşkaran çiyayê Dera, Cûdî û Gabara Şirnexê, çoltera Dêrsimê û nevçeya Lîce ya Amedê toparan kirin û agir bi daristanan ket. Daristan bûn xelî, lê yaredar bi tu awayî mudaxileyê şewatê nakin û silîvên dixwazin mudaxileyê şewatê bikin jî tên asteng kirin.
Bertekên li dijî mudaxile nekirina şewata daristanan didomin. Aktîvîsta Ekolojîst Guner Yanliç diyar kir ku şewata daristanan encama polîtîkayên ewlekariyê ye.
‘REWŞ DIJWAR E’
Yanliç anî ziman ku daristan ekosîstemeke ku ji bo gelek zindiyan malûvanî dike û wiha axivî: “Şewata daristanan encama polîtîkayên ewlekariyê ya desthilatdariyê ye. Em tu ferqê naxin navbera daristanên rojava û rojhilat. Gava şewat li aliyê rojava dikeve, hemû sazî û dezgeh dikevin tevgerê ji bo şewatê vemirînin û kes wan asteng nake. Lê li Rojhalat rewşek dijwar heye. Ji salên 90’î ve bi hinceta herêma ewlekariyê, mudaxile nayê kirin.
Yanliç da zanîn ku ji ber ewlerkiya qereqûlên li heremê di encama topbaran leşkeran de şewat derdikeve û wiha got: “Divê Tirkiye polîtîkayên xwe yên ‘ewlekariyê’ ji nû ve bigoher e.
BANGA HESTIYARIY Ê
Yanliç dest nîşan kir ku desthilatdariya ku nikaribe bi mirov û xwezayê re aştiyê pêk bînê bi ser nakeve û wiha bi dawî kir: “Me desthilatdarî ji ber polîtîkayên bi rêve dibin, hişyar kir. Kesên ku baweriya xwe bi mafê jiyanê tînin, divê destûr nedin daristanên jiyana zindiyan avadikin, tune bibin.”
‘NASNAMEYA DARISTANAN TUNEYE’
Aktîvîsta Ekolojîst Çîlem Aydin jî da zanîn ku welatiyên herêmê ji bo şewatê vemirîn in, hemû riskan didin berçavan xwe û wiha axivî: “Lê tên asteng kirin. Nasnameha daristanan tuneye, qadan zindiyên li wir dijîn e. Ji ber vê divê mudaxilê şewatê bê kirin. Pergala kapitalîzmê bi mantikê şer dest bi qirkirinek topyekun kiriye. Li hin gundan şewat hat vemirandin, lê leşaran çardin topbaran kir û şewat derket.”
‘BI AWAYÊ TOPYEKUN HERÊM TÊ CEZA KIRIN’
Aydin diyar kir ku şewat herêmê bandor dike û wiha dawî li axaftina xwe anî: “Qadên helberînê bi bandor dibin. Kaya gundiyên ji bo zivîstanê kom kirin, şewitîn. Gelek malbatên Lîcê bi darên behîvan debara mala xwe dikin. Ji ber vê yekê, ev ne şewatek ji rezê ye. Bi awayê topyekum herêm tê ceza kirin.”
FIKARÊN XWE DANÎN ALIYEKÊ
Serokê Şaxa ÎHD’a Amedê Racî Bîlîcî jî têkildarî şewata Dêrsimê ku bi hinceta “Herêma Ewkariya Taybet e” mudaxilê wê nayê kirin axivî û wiha got: “Divê dimildest mudaxileyê şewatê bêkirin. Nexweş hûnê destûr bidin ku hemû zindî bişewitin. Ev sûce. Em bang li rayedarên dewletê dikin ku hemû fikarên xwe yên operasyon û ewlekariyê danin aliyekê û mudaxilê şewatê bikin.”